wersja dla osób niedowidzących tekst + kontrast

Limfo-Info dla pacjentów


Wykaz artykułów:

l.p.tytułostatnia
aktualizacja
1.Na czym polega obrzęk limfatyczny?2014-11-02 11:45:34
2.Na czym polega terapia obrzęku limfatycznego?2014-11-02 12:28:49
3.Etapy terapii przeciwobrzękowej.2014-11-02 12:28:49
4.Kompresjoterapia - na czym polega zabieg przerywanej kompresji pneumatycznej?2014-11-02 11:47:20
5.Jak ograniczyć ryzyko zwiększenia obrzęku wywołane infekcją? - cz.1.2014-12-29 11:48:20
6.Jak ograniczyć ryzyko zwiększenia obrzęku wywołane infekcją? - cz.2.2015-06-22 10:27:45
7.Jak ograniczyć ryzyko zwiększenia obrzęku wywołane infekcją? - cz.3.2016-02-29 13:11:22
8.Zastosowanie preparatów heparynowych w terapii obrzęku2015-08-05 08:27:43
9.Ryzyko progresji obrzęku w wyniku wzmożonego przekrwienia tkanek,
cz.1: znaczenie filtracji w rozwoju obrzęku limfatycznego
2016-04-11 07:48:30
10.Ryzyko progresji obrzęku w wyniku wzmożonego przekrwienia tkanek,
cz.2: wpływ ciepła na rozwój obrzęku.
2017-08-02 13:13:52
11.Ryzyko progresji obrzęku w wyniku wzmożonego przekrwienia tkanek,
cz.3: wpływ wysiłku fizycznego na rozwój obrzęku.
2017-08-07 07:37:53

Jak ograniczyć ryzyko zwiększenia obrzęku wywołane infekcją? - cz.3.

( Ostatnia aktualizacja: 2016-02-29 13:11:22 )

Zgodnie z obietnicą, w tym artykule przedstawimy Ci - drogi Czytelniku - najistotniejsze czynniki, które mogą wpływać na rozwój obrzęku limfatycznego u osób dotkniętych lub zagrożonych tym obrzękiem, a które są związane z higieną i pielęgnacją ciała.

Obrzęk limfatyczny to nie tylko powiększone rozmiary kończyny, zmiany troficzne tkanek i zwiększona masa tej kończyny, ale także konsekwencje tego wszystkiego. Jedną z nich jest ograniczenie ruchomości. Duża i ciężka kończyna dolna to ogromny problem w poruszaniu się, ale jeszcze większy w wykonywaniu podstawowych zabiegów higienicznych. Nawet zdrowe osoby niepodejmujące dodatkowej aktywności fizycznej (ćwiczenia ruchowe typu "aerobik" lub podobne, zajęcia sportowe itp) mają z wiekiem coraz większe problemy z dosięgnięciem i utrzymaniem stałego kontaktu rąk ze stopami. Jeśli dodać do tego pogarszający się z wiekiem wzrok - od razu widać problemy związane z np obcinaniem paznokci u stóp, usuwaniem rogowaciejącej skóry na podeszwie czy precyzyjnym wycinaniem skórek przy paznokciach. Problemy te dotykają także kończyny górnej, zwłaszcza, gdy obrzękiem jest dotknięta kończyna dominująca (np. u osób praworęcznych wycinanie skórek nożyczkami trzymanymi w lewej ręce może być sporym problemem).

Ileż to razy obcinając fragment skórek czy paznokci u stóp, zmęczony długim, precyzyjnym "celowaniem" w element do obcięcia, podejmowałeś nieco na "chybił trafił" decyzję o cięciu? Nie jeden raz zdarza się, iż decyzja ta bywa chybiona i dochodzi do uszczypnięcia czy zacięcia? Tymczasem osoba z obrzękiem limfatycznym nie może sobie pozwolić na "chybione" decyzje w tym względzie, gdyż otwarcie wrót zakażenia na obszarze dotkniętym, lub zagrożonym obrzękiem - czyli na obszarze o upośledzonej odpowiedzi immunologicznej ("odporności") - wiąże się z większym niż u osoby zdrowej ryzykiem zakażenia i tym samym rozwoju obrzęku.

Jeszcze gorzej wygląda sprawa ze stosowaniem substancji żrących przeznaczonych do usuwania brodawek, modzeli czy innych lokalnych zgrubień na skórze. Substancje te winny być aplikowane bardzo precyzyjnie. Często zaleca się wstępne osłonięcie sąsiedniej okolicy plastrem lub przynajmniej warstwą tłuszczu. Jeśli wziąć pod uwagę, iż zmiany te zwykle mieszczą się na stronie podeszwowej stopy, to od razu widać, że bezpieczne przeprowadzenie tej czynności samodzielnie przez osoby z ograniczeniem ruchomości w wyniku znacznego obrzęku - jest niemożliwe. Jak zatem sobie poradzić z tym problemem? Najlepiej korzystać z usług wykwalifikowanych kosmetyczek, które w toku nauki zawodu nabyły podstawowej wiedzy o obrzęku limfatycznym, ewentualnie poprosić bliską osobę, która dostrzega na co dzień problemy chorego wynikające z jego obrzęku.


Innym problemem, dotykającym przede wszystkim kobiety, jest zabieg depilacji lub golenia nadmiernego ich zdaniem owłosienia. Powszechne golenie nóg z użyciem maszynek do golenia z ostrzami żyletek stwarza duże ryzyko zacięcia wystających fragmentów skóry. Niewielkie wykwity skórne, których świadomości często nie mamy, stają się tu łatwym "celem" dla ostrza żyletki i łatwo otwierają wrota zakażenia.

Depilacja z użyciem wosków jest co najmniej równie ryzykowna, gdyż włosy wyrywane są najczęściej z cebulkami, a ze względu na fakt, iż cebulka włosa znajduje się stosunkowo głęboko w skórze - bakterie z zewnątrz mogą wnikać od razu głęboko w skórę. Dodatkowo towarzyszy temu także spory efekt przekrwienny, będący efektem uwolnienia tzw. mediatorów stanu zapalnego, czyli substancji wywołujących odczyn zapalny. Taki efekt jest już sam w sobie niekorzystny dla obrzęku limfatycznego.

Depilacja chemiczna wydaje się być najmniej negatywnie oddziałująca, lecz należy zwrócić uwagę, iż kremy do depilacji nie działają selektywnie - wyłącznie na sam włos, ale na całą powierzchnię skóry. Niszczą wówczas zarówno zewnętrzną warstwę skóry, która chroni przed wnikaniem drobnoustrojów do naszego organizmu, jak i tzw. kwaśny płaszcz.

W dobie postępu techniki, kosmetologia podsuwa dziś jeszcze inne sposoby depilacji owłosienia - np. różne rodzaje lasera. Prawie nigdy nie stosuje się ich na nogach, gdyż powierzchnia jest zbyt duża, ale powszechnie stosowane są na owłosieniu łonowym. Należy tu jednak przypomnieć iż limfa z skóry podpępkowej części brzucha i pleców (w tym także z okolic łonowych i zewnętrznych narządów płciowych) spływa do węzłów pachwinowych. Jeśli węzły te (lub ich następna stacja - węzły biodrowe) zostały w wyniku operacji usunięte - to cały ten obszar posiada także upośledzoną odpowiedź immunologiczną i jest zagrożony obrzękiem (a sam obrzęk wzgórka łonowego u kobiet po usunięciu węzłów biodrowych jest bardzo powszechny). Zastosowanie laserowej depilacji gęsto owłosionej okolicy powoduje czasem wystąpienie lokalnego odczynu zapalnego. Przejawia się to wzmożonym ociepleniem i zaczerwieniem tego obszaru. Sam odczyn zapalny wpływa już na powiększenie obrzęku tej okolicy, a mechanizm tego działania zostanie szczegółowo opisany w kolejnym cyklu artykułów poświęconych ryzyku zwiększenia się obrzęku w wyniku wzmożonego przekrwienia.

Co zatem robić z nadmiernym owłosieniem? Zdrowy rozsądek nakazuje pozostawić, jednak nasze działania nie zawsze idą w parze ze zdrowym rozsądkiem - więc należy te czynności możliwie najbardziej ograniczać. Ograniczenie to powinno mieć wymiar zarówno czasowy, jak i powierzchniowy. Czyli jeśli nie ma bezwzględnej potrzeby usuwania owłosienia (wyjście na plażę, założenie spódniczki itp) to nie dokonywać depilacji czy golenia każdego dnia. Przy okazji wyjścia na plażę czy basen... lepiej wykonać te zabiegi dzień wcześniej niż przed samym pobytem na basenie, w jeziorze itp., gdyż każdy zabieg usuwania owłosienia - tak golenie, jak i depilacja chemiczna - ułatwia drobnoustrojom z zewnątrz wtargnięcie do naszego organizmu. Można także wykorzystać maskujące działanie pończoch czy rajstop. Tu także należy przy okazji wspomnieć, iż pacjent dotknięty obrzękiem limfatycznym kończyn dolnych powinien codziennie (przez wiele godzin) nosić odzież kompresyjną - czyli pończochy czy rajstopy. Odzież ta doskonale maskuje znajdujące się pod nią włosy. Rozpatrywane zabiegi można także ograniczyć co do wielkości powierzchni - np. usuwać owłosienie wyłącznie z dalszych (niżej położonych) części nóg, jeśli tylko te części będą odsłaniane. Przede wszystkim nie wolno się wstydzić swego owłosienia przed swoim lekarzem czy terapeutą - oni powinni znać zagrożenia płynące z golenia czy depilacji u osoby dotkniętej obrzękiem limfatycznym. Zatem wizyty u lekarza czy terapeuty nie wolno traktować jako czynnika wymuszającego depilację.


Kolejnym zabiegiem higienicznym, przeciwwskazanym u pacjentów z obrzękiem limfatycznym jest peeling. Ten powszechnie stosowany zabieg polega na usunięciu zewnętrznej warstwy zrogowaciałego naskórka i odsłonięciu w ten sposób młodszych komórek. Należy jednak wiedzieć, że warstwa rogowa naskórka tworzy bardzo szczelną barierę ("mikro skorupę") chroniącą nas przed wpływem środowiska zewnętrznego, czyli także przed wnikaniem do naszego organizmu różnych drobnoustrojów. Zubożenie tej warstwy odmładza wizualnie naszą cerę, ale zwiększa ryzyko przezskórnego przenikania różnych drobnoustrojów, a także zmniejsza odporność skóry na otarcia i działanie substancji żrących (proszki, mleczka do czyszczenia itp).

Na rynku występują różne formy preparatów do peelingu. Najpopularniejsze z nich to scruby i peelingi chemiczne. Scruby wymagają pocierania drobnym materiałem ściernym zawartym np. w żelu pod prysznic o skórę, więc najczęściej towarzyszy temu nie mały odczyn przekrwienny. O tym że przekrwienie jest także niekorzystne dla obrzęku limfatycznego, przeczytasz - drogi Czytelniku - w kolejnym cyklu artykułów. Nieco bardziej bezpieczny wydaje się peeling chemiczny. Wykorzystywane do tego celu tzw. kwasy owocowe w bardziej łagodny sposób usuwają część warstwy rogowej. Nie należy jednak samodzielnie, bez konsultacji z lekarzem czy kosmetyczką stosować wysoko stężonych preparatów przeznaczonych na odciski, do usuwania bardziej twardych fragmentów skóry.

Jak zatem dbać o ładny wygląd skóry i właściwą jej elastyczność? Należy to robić najlepiej z pomocą wykwalifikowanej kosmetyczki lub pod stałą kontrolą lekarza (np. przebywając w sanatorium czy na turnusie rehabilitacyjnym, gdzie jest stały dostęp do personelu medycznego).


Dbanie o właściwy wygląd skóry, a dokładniej rzecz ujmując o jej miękkość i elastyczność jest bardzo ważne, gdyż skóra twarda i zrogowaciała szybciej pęka otwierając przetoki limfatyczne, a w jej porowatej strukturze znajduje się trudna do usunięcia mikroflora bakteryjna i grzybicza. Dlatego należy na bieżąco usuwać najbardziej przerośnięte elementy warstwy rogowej, a następnie natłuszczać skórę preparatami odżywczymi. Ważne jest przy tym, by stosować preparaty o naturalnym pH. Naturalnym, czyli o wartości ok. 5,5, gdyż ten lekko kwaśny odczyn naszej skóry jest pierwszą barierą ochronną, która zabija część drobnoustrojów na naszej skórze. Firmy produkujące odzież kompresyjną oferują zwykle także specjalistyczne preparaty do pielęgnacji skóry u osób z obrzękiem limfatycznym.

Skóra na kończynie dotkniętej zaawansowanym obrzękiem limfatycznym jest trudna do pielęgnacji, gdyż niejednokrotnie ma liczne fałdy, nawisy i bruzdy oraz bywa wilgotna. Wszystko to sprzyja rozwojowi flory bakteryjnej i utrudnia zabiegi higieniczne. Aby zminimalizować przezskórne przedostawanie się drobnoustrojów do naszego organizmu (bez zranienia skóry) można stosować różne działania prewencyjne.

Ze względu na znane właściwości antyseptyczne srebra - można używać do mycia mydeł ze srebrem, a kupując odzież kompresyjną można także zakupić taką, która zawiera elementy srebra. Miejscem największego rozwoju flory bakteryjnej i grzybiczej jest zwykle obuwie, dlatego osoby z obrzękami limfatycznymi kończyn dolnych powinny szczególnie dbać o higienę buta, gdyż przebywając długo w bucie zwyczajnie dochodzi do wdeptywania drobnoustrojów do naszego organizmu (potwierdzają to badania naukowe). Z tego względu takie osoby powinny częściej niż pozostałe wymieniać wkładki w butach i używać dezodorantów do obuwia o działaniu bakterio- i grzybobójczym.


W kolejnym cyklu czterech artykułów zostanie przedstawione ryzyko progresji obrzęku limfatycznego związane ze zwiększonym przekrwieniem.

 

Aktualna średnia ocena tego artykułu: 4.5   ( Ilość wystawionych ocen: 2 )

Wyślij własną ocenę w skali od 0 (kiepski) do 5 (bardzo dobry):

0    1    2    3    4    5   


  • Serwis używa plików cookies. Dalsze korzystanie z serwisu oznacza akceptację regulaminu i polityki prywatności
  • © Copyright by Rehamed. Kopiowanie i rozpowszechnianie treści zawartych w serwisie bez zgody Wydawcy jest zabronione.